Die Kolumne «Convivenza» erscheint in der Regel am Montag in der «Südostschweiz» und in der romanischen Tageszeitung «La Quotidiana». Verfasst werden die Texte von verschiedenen mit dem Romanischen und Italienischen verbundenen Personen. Unterstützt wird das Projekt von der Sprachorganisationen Lia Rumantscha und Pro Grigioni Italiano.

140 Beiträge  140 Beiträge
26 Kommentare  26 Kommentare
465382 Leser  465382 Leser

La rincorsa alle tecnologie da parte della scuola

Da anni la maggior parte delle novità introdotte nella scuola sono avvenute in ambito tecnologico, principalmente con l’avvento del computer. Nella generazione dei quarantenni, di cui faccio parte, il computer si era visto alla fine delle secondarie: un Commodore 64 che permetteva, attraverso un complicato sistema, di costruire curve geometriche.

Alle Magistrali poi, abbiamo cominciato ad avere le prime lezioni sul Macintosh SE II, una scatola compatta, con un monitor 10x10 cm e la tastiera. Oggi troviamo computer addirittura all’asilo. È ormai diventato non solamente uno strumento di scrittura e chi potrebbe oggi esimersi dal suo utilizzo per scrivere dei testi che oltrepassino una pagina? Sono lontani i tempi in cui anche i grandi giornalisti pensavano il proprio articolo e lo battevano sulla macchina da scrivere con rade correzioni. Oggi si sfiora la tastiera del computer per scrivere un testo, lo si rivede e lo si modifica in continuazione; è cambiata radicalmente la modalità di scrittura. La domanda che ci si pone all’interno della scuola è la seguente: dobbiamo apprendere questa pianificazione del testo all’interno del curricolo?

Sono convinto che nella formazione obbligatoria vi debba essere uno spazio riservato anche a questa tecnica di scrittura, ma credo che questa non debba essere la sola, né soprattutto sostituire l’apprendimento manoscritto delle parole. Questo perciò non esime la scuola dal dover insegnare i principî della scrittura e del ragionamento, come pure della grafia manuale; per svolgere tutto ciò, si può tranquillamente fare a meno del computer; anzi, ritengo che il tempo piú diluito della composizione, il contatto con il foglio bianco e l’attività motoria fine, che si sviluppa con la scrittura manuale, siano proficui per lo sviluppo generale dell’apprendimento. Come pure reputo superfluo l’uso di motori di ricerca per lavorare nella scuola elementare: per svolgere una ricerca è sufficiente un’enciclopedia cartacea.

L’uso sistematico del computer andrebbe introdotto solo nella scuola secondaria, previa un corso di dattilografia, per poter utilizzare al meglio le dieci dita. Nella scuola elementare credo che il computer vada utilizzato in modo misurato, puntuale.

Maurizio Ferraris, studioso dei nuovi mezzi di comunicazione, ha espresso in un articolo pressappoco questo concetto: nati con la televisione e cresciuti con il computer, ora abbiamo a che fare con la cosiddetta generazione dei nativi digitali. Se da un lato è indubbio che la nuova generazione cresca in costante contatto con strumenti tecnologici, d’altro canto, nel mondo della scuola, non ci dobbiamo lasciar condizionare eccessivamente da questo presupposto e abbandonare quelli che sono i fondamenti dell’apprendimento: le tecniche e i valori. Sono convinto che questi ultimi debbano essere riconfermati, soprattutto in un tempo in cui parecchio è messo in discussione e si delegano alla scuola cose di cui la famiglia si occupava: un certo ritmo lento, giustificato e il rispetto intergenerazionale in primis.

Luigi Menghini, dopo aver conseguito al patente magistrale grigione, ha proseguito gli studi, laureandosi in lettere a Losanna. Ha insegnato per quattro anni nella scuola secondaria, dal 2005 è docente di lingua italiana presso l’Alta Scuola Pedagogica di Coira.

 

Der Einzug der Technologie in der Schule

Bereits seit Jahren betrifft der Grossteil der Neuerungen in der Schule das Gebiet der Technologie, besonders seit der Einführung des Computers. Die Generation der Vierzigjährigen, zu der ich gehöre, kennt den Computer seit Ende Sekundarschule: ein Commodore 64, mit dem man anhand eines komplizierten Systems geometrische Kurven zeichnen konnte. Am Lehrerseminar hatten wir dann die ersten Lektionen auf dem Macintosh SE II, einer kompakten Schachtel mit einem Monitor Format 10 x 10 cm und einer Tastatur. Heute verfügen sogar Kindergärten über Computer. Sie sind nicht mehr bloss Schreibutensilien, und wer könnte auf sie verzichten, um Texte zu schreiben, die länger sind als eine Seite? Vorbei sind die Zeiten, in denen sich auch die grossen Journalisten ihre Artikel ausdachten und dann auf der Schreibmaschine mit gelegentlichen Korrekturen festhielten. Heutzutage tippt man auf der Tastatur, um einen Text zu schreiben, man geht ihn noch einmal durch und ändert ihn ständig ab; die Art zu schreiben hat sich radikal verändert. In der Schule stellt man sich folgende Frage: Sollte diese Textplanung in den Lehrplan aufgenommen werden?

Ich bin überzeugt, dass es in der Pflichtschulzeit auch für diese Schreibtechnik Raum haben sollte, doch sie sollte nicht die Einzige sein, und vor allem sollte sie nicht das handschriftliche Erlernen der Wörter ersetzen. Das entbindet die Schule nicht von der Aufgabe, sowohl die Prinzipien von Schrift und Verstand wie auch die Handschrift zu lehren. Dazu kann man getrost auf den Computer verzichten. Ganz im Gegenteil bin ich der Ansicht, dass eine gemächlichere Zeit für einen Aufsatz, der Kontakt mit dem weissen Blatt und die feinmotorische Aktivität, die sich mit der Handschrift entwickelt, der allgemeinen Lernentwicklung zuträglich sind. Für genauso überflüssig halte ich den Gebrauch von Suchmaschinen im Primarschulunterricht: Um etwas nachzuschlagen, genügt eine Enzyklopädie in Buchform.

Die systematische Anwendung des Computers sollte erst in der Sekundarschule eingeführt werden, nach einem Kurs in Maschinenschreiben, damit alle zehn Finger optimal eingesetzt werden können. Ich denke, dass der Computer in der Primarschule massvoll, punktuell verwendet werden sollte.

Maurizio Ferraris, ein Forscher der neuen Kommunikationstechnologien, hat in einem Zeitungsartikel mehr oder weniger folgende Vorstellung ausgedrückt: Mit dem Fernsehen geboren und mit dem Computer aufgewachsen, haben wir es heute mit der sogenannten Generation der Digital Natives zu tun. Einerseits gibt es keinen Zweifel, dass die neue Generation in ständigem Kontakt mit den Technologien aufwächst. Andererseits sollten wir uns in der Schule nicht allzu sehr von dieser Annahme beeinflussen lassen und dabei die Fundamente des Lernens verlassen: Techniken und Werte. Ich bin davon überzeugt, dass Letztere neu bestätigt werden müssen, besonders in einer Zeit, in der vieles in Frage gestellt wird und Dinge an die Schule delegiert werden, mit denen sich einst die Familie beschäftigte: ein gewisser langsamer, berechtigter Rhythmus, und vor allen Dingen der Respekt zwischen den Generationen.

Luigi Menghini hat nach dem Erwerb des Bündner Lehrerpatents sein Studium fortgesetzt und an der Universität Lausanne in Sprachen promoviert. Seit 2005 lehrt er an der Pädagogischen Hochschule Chur Italienisch.

  • Datum: 25.06.2012, 00:00 UHR
  • Webcode: 2378272
 

 

Gast
The content of this field is kept private and will not be shown publicly.

  • Web page addresses and e-mail addresses turn into links automatically.
  • Allowed HTML tags: <p> <a> <em> <strong> <cite> <code> <ul> <ol> <li> <dl> <dt> <dd>
  • Lines and paragraphs break automatically.
  • Each email address will be obfuscated in a human readable fashion or (if JavaScript is enabled) replaced with a spamproof clickable link.

More information about formatting options

Speichern Vorschau

Sie erklären sich damit einverstanden, unseren Service weder für illegale Zwecke, noch zur Übermittlung von gesetzeswidrigen, belästigenden, beleidigenden, die Privatsphäre anderer verletzenden, missbräuchlichen, bedrohlichen, schädlichen, vulgären, obszönen, verleumderischen, zu beanstandenden oder anderweitig verwerflichen Inhalten oder von Material, welches das geistige Eigentum oder andere Rechte einer Person verletzt oder verletzen könnte, zu benützen. Ihr Kommentar kann auch auf Google und anderen Suchseiten gefunden werden.

suedostschweiz.ch entscheidet über die Veröffentlichung der Beiträge und führt darüber keine Korrespondenz.

Ihre Meinung ist uns wichtig!

Was halten Sie von diesem Artikel? Schreiben Sie in einem Kommentar Ihre Meinung dazu!

neuen Kommentar schreiben...
 

WEITERE BEITRÄGE ZUM THEMA

RSS

10.05.2013 14:58 UHR | 0 KOMMENTARE | 577 Leser

Dir manzegnas, raquintar fafanoias, inventar realitads / Unwahrheiten erzählen, Märchen auftischen und Realitäten erfinden

Mes figl da tschintg onns di manzegnas tut quai ch’el po – e quai er anc senza nauscha conscienza. El è capabel da pretender: «Jau n’hai betg mangià la tschigulatta ch’era en stgaffa», era sche sia bucca è brina fin si sut las ureglias. El ma raquinta da las pli grondas aventuras – inclusiv draguns e pirats – per declerar, pertge ch’el n’è betg vegnì a chasa, cura ch’ils zains han sunà.

mehr...

06.05.2013 00:00 UHR | 2 KOMMENTARE | 503 Leser

Cun amiaivels salids / Freundliche Grüsse

Jau hai cuntrafatg a la lescha. I n’è betg simpel d’admetter quai publicamain. Ma midar na sa laschi betg pli. Jau hai cuntrafatg a la lescha – ed ussa stoss jau star botta per quai.

mehr...

26.04.2013 14:15 UHR | 0 KOMMENTARE | 360 Leser

Ils smaladids onns otganta / Die verflixten Achtziger

Avant intgins onns avain nus gì en visita in ami da mes bab. El era Englais ed in rebel. El e sia dunna gievan cun töf, eran cleramain cunter la chasa roiala e per il proletariat. Jau sai anc exact ch̓el aveva renfatschà a mai – jau era ina buoba da 14 onns – che la giuventetgna d’ozendi cumbattia betg pli il sistem, l’establishment u ils geniturs. Jau n’aveva betg propi savì tge dir. Jau ma sentiva culpanta, quai sai jau anc. Ed jau hai ditg ad el che jau n’haja gea betg propi insatge da rebellar.

mehr...

22.04.2013 00:00 UHR | 0 KOMMENTARE | 529 Leser

Co modernisar la taglia da baselgia? / Wie modernisiert man die Kirchensteuer?

En num da Dieu il Tutpussant! Cun quests pleds explicits cumenza il preambel da la Constituziun federala. La Svizra è laicistica e tuttina betg. Cun excepziun dals chantuns da Genevra e da Neuchâtel renconuschan tut ils chantuns las Baselgias da dretg public, numnadamain la Baselgia catolic-romana e la Baselgia evangelic-refurmada. En tscherts chantuns vegnan renconuschidas era la Baselgia cristcatolica e las cuminanzas religiusas israelitas.

mehr...

15.04.2013 00:00 UHR | 0 KOMMENTARE | 730 Leser

Storie che raccontano la vita / Geschichten, die das Leben schreibt

Un tempo raccoglievo funghi. Da alcuni anni, invece, raccolgo aneddoti. La mia collezione attualmente è molto grande. Ne ho fatto la mia passione. E la mia formazione, in un certo senso.

mehr...

05.04.2013 15:53 UHR | 0 KOMMENTARE | 753 Leser

Da la fantasia e la savida / Von der Phantasie und dem Wissen

«La fantasia è pli impurtanta che la savida, perquai che la savida è limitada.» Quai è in citat dal fisicher teoretic Albert Einstein. Jau hai legì dacurt per l’emprima giada quest citat che m’ha dà da pensar. È nossa savida propi limitada? Sche gea, entras tge è ella tenor Einstein limitada? En noss univers datti bain avunda dumondas e respostas, u betg?

mehr...

02.04.2013 01:00 UHR | 0 KOMMENTARE | 1,162 Leser

Iris Emma (3) suna flauta e discurra englais / Iris Emma (3) spielt Flöte und spricht Englisch

Dacurt en il tren da Landquart vers Turitg. Lieu: vagun da famiglia. Protagonists: duas mammas e quatter uffants. Scenari: Las duas mattettas da trais onns sesan ensemen en in aviun da lain e giogan «sgular».

mehr...

25.03.2013 01:00 UHR | 0 KOMMENTARE | 1,163 Leser

La tatta che ruppa/Die rülpsende Oma

En mia ultima «Convivenza» hai jau sdiavlà in pau da la giuventetgna dad ozendi. Bun, ma avant dus dis hai jau fatg in’experientscha che fa scumparair questa giuventetgna maleducada.

mehr...

18.03.2013 01:00 UHR | 0 KOMMENTARE | 972 Leser

Il mund è mintgatant simplamain malgist! / Die Welt ist manchmal einfach ungerecht!

Jau hai da preschent puspè ina giada in segund job. Gea propi, mia lavur a temp cumplain tar la gasetta na ma tanscha apparentamain betg – malgrà ils servetschs regulars da la saira e da la fin d’emna. Perquai hai jau uss anc in segund job. Insaco ston ins gea nizzegiar a moda raschunaivla il temp a disposiziun.

mehr...

11.03.2013 01:00 UHR | 0 KOMMENTARE | 966 Leser

L’avegnir radiant da la Svizra – Die strahlende Zukunft der Schweiz

Sortind da mia abitaziun tir jau mintgamai or las spinas da contact. Uschia na resta gnanc in apparat pli sin stand-by e mo la frestgera marmugna bravamain enavant. E tuttina è mes consum da forza electrica creschì en il decurs dals onns. Forsa perquai che mintga saira è sper mia televisiun adina er il laptop en funcziun.

mehr...

04.03.2013 01:00 UHR | 2 KOMMENTARE | 1,219 Leser

Calendimarzo / Chalandamarz

Chi sente il termine «Calendimarzo» pensa immediatamente alla fiaba «Una campana per Ursli»scritta da Selina Chönz e illustrata da Alois Carigiet. Ma non solo a Guarda – dove essa è ambientata – o in Engadina si festeggia il Calendimarzo, no, lo si celebra anche nelle valli di lingua italiana.

mehr...

25.02.2013 11:47 UHR | 0 KOMMENTARE | 1,444 Leser

La definiziun d’amur / Die Definition der Liebe

«Ussa es ti londervi!» Questa frasa m’ha propi laschà perder ils pleds. Jau sun stada uschè perplexa. Mia resposta è stada in reflex e surriend hai jau ditg ch’i saja anc bler memia baud per mai d’avair uffants ed insumma d’avair ina famiglia.

mehr...

18.02.2013 01:00 UHR | 0 KOMMENTARE | 1,649 Leser

Nus essan tuts be copias da noss geniturs / Wir sind alle nur Abbilder unserer Eltern

«Quai fatsch jau insacura cumplettamain auter!» Segir che Vus enconuschais questa frasa – or da Vossa atgna bucca. Segir che Vus avais ditg questa frasa il pli savens durant la pubertad. L’adressat: ils geniturs.

mehr...

11.02.2013 01:00 UHR | 0 KOMMENTARE | 1,129 Leser

La giuventetgna dad oz / Die heutige Jugend

Jau crai che jau vegnia veglia. Sche jau sun en il tren e legel il «Tagi» (gea jau legel il «Tagi» en il tren, e betg «20minuten»), e lura entra ina classa da scola, survegn jau bunamain ina crisa. I n’è betg da crair quanta canera che quests giombers fan. In concert da hardrock cun Rammstein è pli paschaivel.

mehr...

04.02.2013 01:50 UHR | 0 KOMMENTARE | 1,164 Leser

Lom è dir!/Weich ist hart!

Jau smin per il solit gia suenter ils emprims stauschs e pass diagonals: Mia adversaria è oz ferma. Memia ferma per mai. E suenter strusch in kilometer vegn la tschertezza: Jau n’hai nagina schanza, oz fatsch jau il segund.

mehr...

28.01.2013 01:00 UHR | 0 KOMMENTARE | 2,162 Leser

Berlusconi ed auters problems dal pli grond museum dal mund/Berlusconi und andere Probleme des grössten Museums der Welt

L’ierta culturala mundiala fiss bain pli paupra senza l’Italia: Michelangelo, Leonardo da Vinci, Niccolò Machiavelli, Antonio Vivaldi, Frederico Fellini, la glista è bunamain senza fin. Lain betg emblidar marcas e products sco ils gnocchis, carpaccio, Pirelli, Lamborghini, Armani u Dolce & Gabbana.

mehr...

21.01.2013 10:07 UHR | 0 KOMMENTARE | 1,457 Leser

Google – mia Bibla dal mintgadi

Dacurt è mia figlia da prest trais onns puspè daventada ina poppa. In entir suentermezdi nʼha ella betg pli discurrì, ella ha communitgà mo cun tuns da pop. Ella ha vulì che jau la portia enturn ed ella ha decidì da betg pli ir sin tualetta. Jau era cumplettamain perplexa. Normalmain vul Nora vegnir tractada sco ses frar chʼè dus onns pli vegl ed ella vul far chaussas che nʼèn betg anc adattadas per ina mattetta da sia vegliadetgna.

mehr...

14.01.2013 00:41 UHR | 1 KOMMENTARE | 4,142 Leser

In onn nov – ina nova entschatta? / Ein neues Jahr – ein neuer Anfang?

L’onn 2012 è terminà e sco che jau aveva supponì n’è il mund betg ì en malura e tut cuntinuescha sco fin ussa senza grondas midadas. Igl è gia l’onn 2013 e l’onn nov porta sco adina novs propiests. Plain basegn d’activitad empruvain nus da betg repeter ils sbagls da l’onn passà ed uschia naschan propiests. Ma nus realisain strusch trais quarts da tut noss propiests.

mehr...

04.01.2013 16:42 UHR | 0 KOMMENTARE | 2,047 Leser

Problematico e pericoloso

Da questo angolo si è parlato quasi sempre di «convivenza» in senso positivo, dimenticando che la parola può avere anche una connotazione negativa. Infatti, se il termine suggerisce dapprima condivisione, consenso, benessere, in un secondo tempo e in un altro contesto, ci fa capire esattamente il contrario. Sono poche le parole che, come questa, implicano tanta ambiguità dividendo gli animi.

mehr...

31.12.2012 01:00 UHR | 0 KOMMENTARE | 3,006 Leser

Tge sa chatta en la chafotta 713?/Was befand sich im Verlies 713?

«Gea, tias columnas èn schon en urden, ma halt in pau trivialas», di in collega da lʼuni. Jau guard in pau schoccada. Ma bun. Jau na sun ussa betg gist in Max Frisch. Ed atgnamain na less jau era betg esser Max Frisch.

mehr...

Communityticker

Community

Marktplätze

Top-Deals

Wertgutschein für eine Medizinische Massage, Manuelle Lymphdrainage, Therapeutische Behandlung oder Naturheilkundliche Therapie, Phytotherapie etc. (120 Minuten)
CHF 120.-
CHF 240.-
mehr
Das Hüpfvergnügen für Groß und Klein - Trampolin (426 cm Ø) mit Sicherheitsnetz inklusive Versand
CHF 459.-
CHF 929.-
mehr
Den ganzen Abend oder Nachmittag Billard spielen (max. 4 Personen) und dazu ein Getränk pro Person
CHF 33.-
CHF 82.-
mehr
Südostschweiz Newmedia AG - Die TYPO3 und Drupal Web-Agentur für Ihre professionelle Website